‘હિન્દુસ્તાન ટાઈમ્સ’નાં મહિલા પત્રકાર શારા અશરફ પોતાના અનુભવ વર્ણવે છે

શારા અશરફ દિલ્હીથી પ્રગટ થતાં સુપ્રસિદ્ધ અંગ્રેજી અખબાર’હિન્દુસ્તાન ટાઈમ્સ’નાં મહિલા પત્રકાર છે. દિલ્હીમાં ગેંગરેપની ઘટના બાદ રાત્રીના સમયે દિલ્હી કેવું ખોફનાક બની જાય છે તે સંદર્ભમાં તેમણે પોતાના જ અનુભવની કથા એ અખબારમાં વર્ણવી છે. શારા અશરફની કથા એમના જ શબ્દોમાં વાંચો :

“૨૦૦૪થી હું દિલ્હીમાં રહું છું. હું જ્યારથી દિલ્હી આવી ત્યારથી સતત ભયભીત, અસલામત અને મારી જાતને નિઃસહાય અનુભવું છું. મારા મિત્રો મારા માટે કહે છે કે, હું પત્રકાર છું તેથી મને કોઈને પણ સીધાદોર કરી દેવાના વિશેષાધિકાર છે, પરંતુ હું તેમને કહું છું કે, ના, એ વાત ખોટી છે. હું પણ દિલ્હીની બીજી છોકરીઓ જેવી જ છું. હું વ્યવસાયી પત્રકાર છું, સુખી પત્ની છું અને યુવાન માતા છું.

તા. ૩૦ ઓક્ટોબર, ૨૦૧૨ના રોજ સવારે ૯.૩૦ વાગે હું દિલ્હીના મારા પાંડવનગરના નિવાસેથી ઓફિસે જવા નીકળી. મારા ઘરથી માંડ ૧૦૦ વાર દૂર આવેલા મેઈન રોડ પર પહોંચી. હું ઓટોરિક્ષાની રાહ જોવા લાગી. ઓટો ના મળતાં પંદર મિનિટ બાદ હું મધર ડેરીના બસસ્ટોપ પાસે પહોંચી. હું બસની રાહ જોતી હતી તે દરમિયાન એમસીડીના ત્રણ કર્મચારીઓને મેં દુકાનનાં પગથિયાં પાસે બેઠેલા જોયા. મને જોઈને તેઓ હિન્દી ફિલ્મનું ગીત મોટેમોટેથી ગાવા લાગ્યા. મેં તેમની સામે કડક નજરે જોયું,પણ તેની તેમની પર કોઈ જ અસર ના થઈ. તેઓ ગંદી નજરે મને જોવા લાગ્યા. મેં તેમની ઉપેક્ષા કરી. મેં આશ્ચર્ય સાથે જોયું તો ૫૦ વર્ષની વયનો એક કર્મચારી ઊભો થયો અને મારી પાસે આવી તેના મિત્રોને કહેવા લાગ્યો કે, સેક્સના અમુક એક્ટમાં હું સરસ લાગીશ. એના મિત્રોએ એ કર્મચારીને કહ્યું : “એને જ પૂછી લોને કે તે તૈયાર છે કેમ ?”

એ લોકોની ગંદી વાતો સાંભળી મારું લોહી ઊકળી ગયું. મેં અહીંથી શાંતિપૂર્વક દૂર ચાલ્યા જવાનું નક્કી કર્યું. હું થોડીક ચાલી હોઈશ ને એ લોકો ફરી ગંદુ બોલવા લાગ્યા. હવે મારાથી સહન થયું નહીં. હું પાછી ફરી અને એ લોકો જ્યાં બેઠા હતા ત્યાં જ પહોંચી ગઈ. મને તેમની પાસે આવેલી જોઈને તેઓ સ્તબ્ધ થઈ ગયા. મેં બહુ જ શાંતિથી તેમને પૂછયું : “બોલો, તમારે મને શું કહેવું છે ?”

એક આંખવાળા કર્મચારીએ મને કહ્યું : “અમે તો બીજા કોઈની વાતો કરતા હતા.”

હકીકતમાં તે બધાના મોંમાંથી દારૂની વાસ આવતી હતી. મેં તરત જ ૧૦૦ નંબર ડાયલ કર્યો. પોલીસકંટ્રોલે મને કહ્યું : “તમે જ્યાં છો ત્યાં જ ઊભાં રહો. હું પોલીસવાન મોકલું છું.”

હું નજીકમાં જ ઊભી રહી ગઈ. એ લોકો હજુ નક્કી કરી શકતા નહોતા કે મેં ખરેખર પોલીસને ફોન કર્યો છે કે કેમ ? એમને એમ હતું કે હું અમસ્તા જ તેમને બીવડાવું છું. તેઓ ત્યાં બેસી જ રહ્યા. લગભગ ૨૦ મિનિટ બાદ પીસીઆર વાન આવી પહોંચી. એમસીડીના કર્મચારીઓ એટલામાં જ હતા. મેં સબ ઇન્સ્પેક્ટરને એ લોકોની બીભત્સ હરકતોની જાણ કરી. સબ ઇન્સ્પેક્ટરે એક આંખવાળા કર્મચારીને બોલાવીને પૂછયું. એણે એવું કાંઈ બોલ્યાનો ઇનકાર કર્યો. પોલીસે અનિચ્છાએ મારી ફરિયાદ નોંધી. પોલીસે મારું નામ જાણી આશ્ચર્ય વ્યક્ત કર્યું. મેં લખાવ્યું હતું : “શારા અશરફ વાઈફ ઓફ અભિષેક કુમાર.” પોલીસે મને પૂછયું : “યે કૈસે હો સકતા હૈ ?”

મેં કહ્યું : “ક્યોં કિ યે ઇન્ડિયા હૈ.”

પોલીસ પાસે હવે કોઈ પ્રશ્ન નહોતો. એણે મને એ સમજાવવા કોશિશ કરી કે, “આ ત્રણ જણ એમસીડીના કર્મચારી છે અને ફરજ પર દારૂ પીધેલા છે. હું તમારી ફરિયાદના આધારે એફ.આઈ.આર. નોંધીશ તો એમની નોકરી જશે.” એમ સમજાવી મને કહે વા લાગ્યા : “જાને દિજીયે મેડમ, યે લોગ સ્વીપર્સ હૈ. ઈનકી નોકરી ચલી જાયેગી. ઈનકે બચ્ચોં કી બદદુઆ લગેગી આપકો.”

એણે એફ.આઈ.આર. નોંધવા ઇનકાર કર્યો એટલે મેં કહ્યું : “હું પત્રકાર છું.”

તે પછી અમે બધાં પોલીસ સ્ટેશન ગયાં, મને એક રૂમમાં લઈ જવામાં આવી. રૂમ ગંદો હતો અને એક ખાટલા પર કેટલાક પોલીસ કર્મીઓ સૂઈ ગયા હતા. તેમનાં વસ્ત્રો દીવાલ પર ટીંગાડેલાં હતાં. એ રૂમમાં કોઈ મહિલા કોન્સ્ટેબલ નહોતી. કેટલીકવાર પછી સબ ઇન્સ્પેક્ટર એમસીડીના સુપરવાઈઝર સાથે અંદર આવ્યા અને એ કર્મચારીઓ વતી માફી માગી. મારી ફરિયાદ પાછી ખેંચી લેવા મને વિનંતી કરવા લાગ્યા. લાંબો વિચાર કર્યા બાદ મેં કહ્યું : “ચાલો હું મારી ફરિયાદ પાછી ખેંચી લઉં છું, પરંતુ તેઓ ભવિષ્યમાં કોઈપણ યુવતીને પરેશાન નહીં કરે તેવી લેખિત ખાતરી મને આપો.”

એ લોકોએ લેખિત માફીનામું લખી આપ્યું. મને એટલો તો સંતોષ હતો કે એ લોકોએ ક્ષમા માગી.”

હવે આવો એક બીજો જ અનુભવ મને ૨૦૦૭માં થયો. એ વખતે ‘એશિયન એજ’ અખબારમાં હું તાલીમી પત્રકાર હતી. એક મધરાતે મને મારા મોબાઈલ પર કોઈ અજાણ્યા નંબર પરથી એક મેસેજ આવ્યો. હું એની હિન્દી ટેક્સ્ટ વાંચી ઠરી જ ગઈ. તેમાં આવું કાંઈક લખ્યું હતું : “જો વેક્સની જાહેરાતોમાં પગ દર્શાવવામાં આવે છે, ખીલ ના થાય તે માટે ગાલ દર્શાવવામાં આવે છે તો સેનેટરી નેપ્કિન્સની જાહેરાતમાં સંબંધિત અંગ કેમ દર્શાવવામાં આવતું નથી ?”

મને ગુસ્સો આવ્યો. જે નંબર પરથી એ મેસેજ આવ્યો હતો તે નંબર પર મેં ફોન કર્યો. કોઈએ ઉપાડયો નહીં. તે પછી સવારે પીસીઓ પરથી એ નંબર પર ફોન કર્યો. એ અજાણી વ્યક્તિએ ફોન ઉપાડયો. મેં એને પૂછયું : “મેં તમારા ફોન નંબર પરથી વલ્ગર મેસેજ રિસિવ કર્યો છે.”

એણે એવું કાંઈ કર્યું જ નથી એમ કહી ફોન કાપી નાખ્યો. હું તરત જ દિલ્હીના માલવિયાનગર પોલીસ સ્ટેશને ગઈ અને મેં ફરિયાદ નોંધાવી. પોલીસને પણ એ મેસેજ વાંચવાની મજા આવી હોય એમ લાગ્યું છતાં એણે કહ્યું : “અમે એ વ્યક્તિને બોલાવીશું.”

સાંજે હું ફરી પોલીસ સ્ટેશને ગઈ. પોલીસે મને બીભત્સ મેસેજ મોકલનાર વ્યક્તિને બોલાવી રાખ્યો હતો. હું તેને ઓળખી ગઈ. તે મને જાણતો હતો. હું પત્રકારત્વનું ભણતાં ભણતાં પાર્ટટાઈમ મોડેલિંગ પણ કરતી હતી એ વખતે તે મેઈકઅપમેન હતો. એ મને મેકઅપ કરતો ત્યારે તેનું વર્તન અત્યંત સુંદર અને વ્યવસ્થિત હતું. હું ટી.વી. માટે કોર્મિશયલ કરતી હતી ત્યારે તે સ્ટુડિયો પર આવી મારો મેકઅપ કરતો હતો. પણ એ હું મોડેલિંગ કરતી હતી તે વખતના કેટલાક ફોટોગ્રાફ્સ લઈને પોલીસ સ્ટેશને આવ્યો હતો. મારી તસવીરો જોઈને પોલીસ અધિકારીનું વર્તન બદલાઈ ગયું. એણે મેકઅપ મેને રજૂ કરેલા મારા મોડેલિંગના ફોટા ટેબલ પર ગોઠવ્યા અને મને વ્યંગમાં કહ્યું : “તમે તો કહ્યું કે, તમે અખબારમાં કામ કરો છો, પણ તમે તો મોડેલ છો.”

એ પછી મને ગંદા મેસેજ મોકલનાર મેકઅપમેને કહ્યું : “મેં તો માત્ર જોક્સ ખાતર મેસેજ મોકલ્યા હતા.”

પરંતુ મેં કહ્યું : “એ બીભત્સ મેસેજ સામે મારો સખત વિરોધ છે. મધરાતે આવા વલ્ગર મેસેજ મોકલનાર વ્યક્તિને સજા થવી જ જોઈએ.”

મેં ઘણી દલીલો કરી, પરંતુ છેવટે મારે જ પોલીસ સ્ટેશન છોડવું પડયું.

ઓગસ્ટ, ૨૦૧૧માં ત્રીજો બનાવ બન્યો. હું મારી કસ્તુરબા ગાંધી માર્ગ પર આવેલી ઓફિસમાંથી બહાર નીકળી ત્યાં જ રસ્તા પર બે માણસો મારો પીછો કરતા જણાયા. તેઓ મોટે મોટેથી હું સાંભળું તેમ બોલવા લાગ્યા. એક જણ બોલ્યો : “બીજી બધી જ છોકરીઓની એનેટોમી (શારીરિક રચના) આના જેવી જ લાગતી હશે ?”

બીજાએ કહ્યું : “ચાલો એને જ પૂછીએ.”

હું પાછી ફરી. મને જોઈને હસવા લાગ્યા. મેં મગજ પરનો કાબૂ ગુમાવ્યો. હું સીધી તેમની સામે પહોંચી ગઈ અને મેં તેમને પૂછયું : “તમે તમારી માની એનેટોમી નથી જોઈ ?”

એ લોકોને મારા આવા જવાબની અપેક્ષા નહોતી. તેઓ દોડવા લાગ્યા. મેં એકને પકડી લીધો. બીજો ભાગી ગયો. નજીકમાં જ પોલીસ ઊભી હતી. મેં ગંદી રિમાર્ક કરનાર વ્યક્તિને પોલીસને સોંપી દીધો. પોલીસે મને ફરિયાદ લખાવવા સલાહ આપી જેથી એ લોકોને પાઠ ભણાવી શકાય. હું સંમત થઈ. પતિયાલા કોર્ટમાં કેસ મૂકવામાં આવ્યો. મારા પિતા અને મારા પતિ બેઉ ધારાશાસ્ત્રી છે. કેસ હવે હિયરિંગ પર છે. મારા પિતા અને મારા પતિ મને બહુ જ મદદ કરે છે, પણ મારી સલામતી અંગે સતત ચિંતા પણ કરે છે. દિલ્હીની ગેંગરેપની ઘટના બાદ આવા અસામાજિક તત્ત્વો સામે લડવા હું વધુ કૃતનિશ્ચયી બની છું. મારી અન્ય સ્ત્રીઓને સલાહ છે કે, તમારી સાથે કાંઈ પણ અણછાજતું બને તો તેની સામે ફરિયાદ નોંધાવો. તે પ્રતિરોધક સાબિત થાય છે.”

(સ્રોત અને સૌજન્ય :
‘હિન્દુસ્તાન ટાઈમ્સ)
– દેવેન્દ્ર પટેલ
www.devendrapatel.in